قانون الحاق دولت جمهوري اسلامي ايران به پروتكل دوم كنوانسيون 1954 ميلادي (1333هجري شمسي ) لاهه در خصوص حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه

شماره 1023-ق 19/4/1380
حضرت حجت الاسلام والمسلمين جناب آقاي سيدمحمدخاتمي
رياست محترم جمهوري اسلامي ايران
لايحه شماره 487/22153 مورخ 11/1/1380 دولت در مورد الحاق دولت جمهوري اسلامي ايران به پروتكل دوم كنوانسيون 1954 ميلادي (1333 هجري شمسي ) لاهه در خصوص حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه كه در جلسه علني روز سه شنبه مورخ 5/4/1380 مجلس شوراي اسلامي عينا" تصويب و به تائيد شوراي نگهبان رسيده است ، در اجراي اصل يكصد و بيست سوم (123) قانون اساسي به پيوست ارسال مي گردد.
رئيس مجلس شوراي اسلامي - مهدي كروبي

شماره 17488 25/4/1380
قانون الحاق دولت جمهوري اسلامي ايران به پروتكل دوم كنوانسيون 1954 ميلادي (1333 هجري شمسي ) لاهه در خصوص حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه كه در جلسه علني روز سه شنبه مورخ پنجم تيرماه يكهزار و سيصد وهشتاد مجلس شوراي اسلامي تصويب ودر تاريخ 13/4/1380 به تائيد شوراي نگهبان رسيده و طي نامه شماره 1023-ق مورخ 19/4/1380 واصل گرديده است ، به پيوست جهت اجراء ابلاغ مي گردد.
رئيس جمهور - سيد محمدخاتمي

ماده واحده - به دولت جمهوري اسلامي ايران اجازه داده مي شود با رعايت حق شرط ذيل و ضمن صدور اعلاميه تفسيري متعاقب آن به ( پروتكل دوم كنوانسيون 1954 ميلادي (1333 هجري شمسي ) لاهه درخصوص حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه ( لاهه 26 مارس 1999ميلادي - 6/1/1378 هجري شمسي ) مشتمل بر يك مقدمه و چهل و هشت ماده بشرح پيوست ملحق شده اسناد آن را تسليم نمايد.
الف - حق شرط :
الحاق جمهوري اسلامي ايران به اين پروتكل به معناي شناسائي كشورهائي كه آنها را به رسميت نمي شناسد، نبوده و هيچگونه تعهدي در قبال چنين دولتهائي ايجاد نخواهد كرد.
ب - اعلاميه تفسيري :
نظربه اهميت فوق العاده حفاظت از ميراث فرهنگي كشورها درقبال صدمات ناشي از جنگ ،
با توجه به اينكه ميراث فرهنگي كشورها، بخشي ازميراث فرهنگي بشريت محسوب مي شوند، و
با عنايت به اين كه حفاظت كامل از ميراث فرهنگي در برابر صدمات نشاي از مخاصمات مسلخانه به حمايتهائي بيش از آنچه در پروتكل حاضر ذكر شده نيازمنداست ،
جمهوري اسلامي ايران انعقاد موافقتنامه هاي دو يا چند جانبه مكمل پروتكل حاضر را كه متضمن اعطاء امتيازات و فراهم كردن امكانات بيشتري در جهت حفاظت از ميراث فرهنگي كشورها ونيز تبيين مقررات مندرج در پروتكل از جمله قواعد عرفي حقوق بين الملل به نحوي كه صرفا" شامل قواعدي گردد كه مورد اعتراض دولت جمهوري اسلامي ايران قرار نگرفته و نيز تعيين روشن تر نحوه اجراي مقرارت بخش (4) پروتكل باشد ضروري دانسته و آمادگي خود رابراي انعقاد اينگونه معاهدات اعلام مي دارد.

بسم الله الرحمن الرحيم
پروتكل دوم كنوانسيون 1954 ميلادي (1333 هجري شمسي )
لاهه در خصوص حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه (لاهه ،26 مارس 1999 ميلادي -6/1/1378 هجري شمسي )
بخش اول - مقدمه
طرفها:
با آگاهي از نياز به توسعه حمايت از اموال فرهنگي در صورت بزو مخاصمه مسلحانه و ايجاد نظام حمايتي عالي براي اموال فرهنگي كه به طور خاص تعيين شده اند،
با تائيد مجدد اهميت مقررات كنوانسيون حمايت از اموال فهرنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه كه در14مي 1954 ميلادي (24/2/1333هجري شمسي ) در لاهه منعقد شده و با تاكيد بر ضرورت تكميل اين مقررات از طريق اقداماتي كه براي تقويت اجراي آن ،
با تمايل به تامين ابزاري براي طرفهاي معظم متعاهدكنوانسيون كه با ايجاد تشريفات مناسب در آن هرچه بيشتر متضمن حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه باشد،
با عنايت به اينكه قواعد حاكم بر حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه بياد پيشرفتهاي حقوق بين المل را منعكس نمايد،
با تائيد اين كه قواعد عرفي حقوق بين الملل همچنانان حاكم بر مسايلي خواهد بود ك در مقررات اين پروتكل موردحكم قرارنمي گيرد، بشرح زير وافق نمودند:
ماده 1- تعاريف :
از نظر اين پروتكل :
الف - (طرف يعني دولت طرف اين پورتكل ،
ب - (مال فرهنكي ) يعني مال فرهنگي بشرحي كه در ماده (1) كنوانسيون تعريف شده است.
پ - (كنوانسيون ) يعني كنوانسيون حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه كه در14مي 1954 ميلادي (24/2/1333هجري شمسي ) در لاهه منعقد شده است ،
ت - (طرف معظم متعاهد) يعني دولت طرف كنوانسيون ،
ث - (حمايت عالي ) يعني نظام حمايت عالي كه به موجب ماده (10) و(11) ايجاد شده است ،
ج - (هدف نظامي ) يعني هدفي كه به واسطه ماهيت ، مكان ، مقصود يا كاربرد خويش نقش موثري در اقدامات نظامي داشته و تخريب ، تسخير يا خنثي سازي كلي يا جزئي آن در اوضاع و احوال وقت ، امتياز نظامي موثري به شمارمي آيد،
چ - (غيرقانوني ) يعني تحت اجبار يا از طريق ديگر در تعارض با قواعد حاكم حقوق داخلي سرزمين اشغال شده يا حقوق بين الملل ،
ح - (فهرست ) يعني فهرست بين المللي اموال فرهنگي تحت حمايت عالي كه طبق جزء(ب ) بند(1) ماده ،(27) ايجاد شده است ،
خ - (مدير كل ) يعني مدير كل يونسكو،
د - (يونسكو) يعني سازمان علمي ، فرهنگي و آموزشي ملل متحد،
ذ - (پروتكل اول ) يعني پروتكل راجع به حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه كه در14مي 1954 ميلادي (24/2/1333هجري شمسي ) در لاهه منعقا شده است.
ماده 2 - ارتباط با كنوانسيون :
اين پروتكل ، كنوانسيون را در روابط بين طرفهاتكميل مي نمايد.
ماده 3- حيطه شمول :
1- علاوه بر مقرراتي كه در زمان صلح اعمال خواهد شد، اين پروتكل در مورد وضعيتهاي موضوع بندهاي (1)و(2) ماده (18) كنوانسيون و بند(1) ماده (22) اعمال خواهد شد.
2- هنگامي كه يكي از طرفهاي مخاصمه مسلحانه متهعد به اين پروتكل نباشد، طرفهاي اين پروتكل ملزم به رعايت آن در روابط متقابل خويش خواهند بود. آنها همچنين متعهد به رعايت اين پروتكل در رابطه با دولت طرف مخاصمه اي كه مقرارت اين پروتكل را قبول نموده و تامادامي كه آن را اجراء مي نمايد هستند، هرچند كه طرف اخيرالذكر متعهد به پروتكل نباشد.
ماده 4- ارتباط بين بخش سوم و ساير مقررات كنوانسيون و اين پروتكل :
اجراي مقررات بخش سوم اين پورتكل تاثيري بر موارد زيرنخواهد گذاشت :
الف - اجراي مقررات بخش اول كنوانسيون و بخش دوم اين پروتكل ،
ب - اجراي مقررات بخش دوم كنوانسيون بين طرفهاي اين پروتكل يا بين يك طرف ودولتي كه پروتكل را طبق بند(2) ماده (3)پذيرفته واجراء مي كند، به جز هنگامي كه به مال فرهنگي هم حمايت خاص و حمايت عالي اعطاء مي شود، در اين صورت تنها مقررات حمايت عالي اعطاء خواهد شد.
بخش دوم - مقررات كلي حمايت
ماده 5- ايمني اموال فرهنگي
اقدامات احتياطي اتخاذ شده رد زمان صلح به منظور ايمني اموال فرهنگي در مقابل آثار قابل پيش بيني مخاصمه مسلحانه به موجب ماده (3) كنوانسيون به طور مقتضي شامل آماده كرده فهرست ، برنامه اقدامات اضطراري براي حمايت در مقابل آتش يا انهدام ساختاري ، آمادگي براي انتقال اموال فرهنگي منقول يا مقررات مربوط براي حمايت كافي اين اموال در محل و تعيين مقامهاي صالح مسئول ايمني اموال فرهنگي خواهد بود.
ماده 6- احترام اموال فرهنگي
با هدف تضمين احترام به امولا فرهنگي طبق ماده (4)كنوانسيون :
الف -اسقاط حق بر اساس ضرورتهاي نظامي قهري به موجب بند(2) ماده (4) كنوانسيون براي هدايت عمليات نظامي عليه اموال فرهنگي تنها زماني ونا مدتي ممكن است مورد استناد قرار گيردكه :
1- آن مال فهرنگي با عملكرد خود تبديل به هدف نظامي شده ، و
2- هيچ طريق ممكن ديگري براي كسب مزيت نظامي مشابه نسبت به آنچه كه از طريق هدايت حمله نظامي عليه آن هدف به دست مي آيد، وجود نداشته باشد.
ب - اسقاط حق براساس ضرورت نظامي قهري به موجب بند(2)ماده (4) كنوانسيون براي استفاده از اموال فرهنگي بعنوان اهدافي كه آنها را احتمالا" در معرض ويراني يا تخريب قرار مي دهد فقط زماني وتا مدتي ممكن است مورد استاد قرار گيرد كه هيچ انتخابي بين چنين استفاده اي از اموال فرهنگي و ساير روشهاي ممكن براي كسب مزيت نظامي مشابه وجود نداشته باشد.
پ - تصميم در خصوص استناد به ضرورت نظامي قهري فقط بايدتوسط افسري اتخاذ شود كه نيروئي را در حدگردان يا بزرگتر از آن يادر صورتي كه شرايط ، عمل به گونه ديگري را اجازه نمي دهد نيروي كوچكتري را فرماندهي مي كند.
ت - در صورت حمله براساس تصميم اتخاذ شده به موجب بند(الف ) در هر زمان كه شرايط اجازه دهد، بايد اخطار موثر قبلي ارسال گردد.
ماده 7- اقداخمات احتياطي در حمله
بدون تاثير بر ساير اقدامات احتياطي مقرر به موجب حقوق بشر دوستانه بين المللي ، در هدايت عمليات نظامي ، هر طرف مخاصمه بايد
الف - از هر طريق ممكن تاييد نمايد كه اهدفا مورد حمله اموال فرهنگي حمايت شده به موجب ماده (4) كنوانسيون نيستند،
ب - به منوظر اجتناب ، و در صورت بروز به منظور به حداقل رساندن خسارات جنبي وارده به اموال فرهنگي حمايت شده به موجب ماده (4) كنوانسيون ، بايد تمام اقدامات احتياطي ممكن را در انتخاب وسايل و روشهاي حمله اتخاذ نمايد،
پ - از تصميم به آغاز هر حمله اي كه انتظار مي رود سبب ورود خسارتي جنبي به اموال فرهنگي حمايت شده به موجب ماده (4)كنوانسيون شده كه در مقايسه بامزيت نظامي مستقيم وواقعي پيش بيني شده بيشتر باشد، امتناع نمايد،
ت - حمله را لغو ياتعليق نمايد، چنانچه مشخص شود كه :
1- هدف ، مال فرهنگي حمايت شد به موجب ماده (4) كنوانسيون مي باشد،
2- حمله ممكن است سبب ورود خسارت جنبي بيشتر از مزيت نظامي مستقيم و واقعي پيش بيني شده نسبت به اموال فرهنگي حمايت شده به موجب ماده (4) كنوانسيون شود.
ماده 8- اقداامات احتياطي در مقابل آثار مخاصمات
طرفهاي مخاصمه بايد در بيشترين حد ممكن :
الف - اموال فرهنگي منقول را از مجاورت اهداف نظامي منتقل نموده يا حمايت كافي را در محل تامين نمايند،
ب - از مستقر نمودن اهداف نظامي در نزديكي اموال فرهنگي ا اجتناب نمايند.
ماده 9- حمايت از اموال فرهنگي در سرزمين اشغال شده
1- بدون تاثير بر مقررات مواد(4)و(5) كنوانسيون ، ظرف اشغال كننده كل يا بخشي از سرزمين طرف ديگر بايد رد رابطه باسرزمين اشغال شده ، موارد زير را ممنوع واز وقوع آن جلوگيري نمايد:
الف - هرگونه صدور غير قانوني نقل مكان يا انتقال مالكيت اموال فرهنگي.
ب - هر گونه حفاري باستان شناسي ، به جز در مواردي كه اين حفاري براي ايمني ، ضبط يا حفظ اموال فرهنگي به طور اكيدضرورت داشته باشد.
پ - هرگونه تغيير يا تغيير كاربري اموال فرهنگي كه به منظور پنهان كردن يا ويران كردن شواهد تاريخي ، فرهنگي يا علمي صورت پذيرد.
2- هر گونه خفاري باستان شناسي ، تغيير يا تغيير كاربري اموال فرهنگي در سرزمين اشتغال شده بايد با همكاري نزديك مقام هاي ملي صالح سرزمين اشتغال شده صورت پذيردمگر اينكه شرايط اين گونه اجازه ندهد.
بخش وسم - حمايت عال ي
ماده 10- حمايت عالي
اموال فرهنگي به شرط احراز سه شرط زير مي تواند تحت حمايت عالي قرار گيرد:
الف - يكي از مهم ترين ميراث فرهنگي بشريت باشد،
ب - به موجب اقدامات اداري و قانوني متناسب داخلي كه ارزش تاريخي و فرهنگي استثنائي آن شناسائي مي شود حمايت شده و در بالاترين سطح ، حمايت آن تضمين شود،
پ - براي مقاصد نظامي يا براي پوشش مكانهاي نظامي استفاده نشده واعلاميه اي توسط طرفي كه كنترل مال فرهنگي را به عهده دارد براي تائيد اين كه اين مال براي مقاصد مزبور به كار نخواهدرفت ، صادر شود.
ماده 11- اعطاء حمايت عالي
1- هر طرف بايد فهرستي از اموال فرهنگي را كه مي خواهدنسبت به آن حمايت عالي اعطاء شود به كار گروه ارسال نمايد.
2- طرفي كه صلاحيت يا كنترل بر مال فرهنگي دارد مي تواندتقاضا نمايد كه آن مال در فهرست تهيه شده طبق جزء(ب )بند(1) ماده (27)، درج گردد. اين درخواست بايد شامل تمام اطلاعات ضروري مربوط به ملاكهاي موضوع ماده (10) باشد. كار گروه مي تواند از يك طرف دعوت كند تا درخواست نمايد آن مال فرهنگي در فهرست ثبت شود.
3- ساير طرفها، كار گروه بين المللي سپر آبي وسايرسازمانهاي غير دولتي با تخصص مربوط مي توانند مال فرهنگي خاصي را به كار گروه توصيه نمايند. در اين موارد كار گروه مي تواندتصميم به دعو از يك طرفي كند تا درخواست نمايد كه آن مال فرهنگي در فهرست ثبت شود.
4- تقاضا يثبت مال فرهنگي قرار گرفته در سرزميني كه اعمال حاكميت يا صلاحيت بر آن توسط بيش از يك دولت مطرح شده است و همچنين ثبت آن به هيچ وجه بر حق طرفهاي اختلاف تاثيري نخواهد داشت.
5- كار گروه ، به محض دريافت تقاضا براي ثبت در فهرست ، بايد تمام طرفها را از درخواست مطلع سازد. طرفها مي توانند اظهاريه هائي را در رابطه با اين تقاضا ظرف مدت شصت (60) روز به كارگروه ارائه نمايند. اين اظهارنامه ها بايد تنها بر اساس ملاكهاي موضوع ماده (10) ارايه شوند. اظهاريه ها بايد مشخص و مربوط به وقايع باشند. كار گروه اظهاريه ها رارسيدگي خواهد كرد و براي عضو درخواصت كننده ثبت ، موقعيت معقولي براي پاسخ قبل از اتخاذ تصميم فراهم خواهد آورد. هنگامي كه چنين اظهاريه هائي نزد كار گروه مطرح مي شوند، تصميم در خصوص درج آن در فهرست بايد عليرغم ماده (26) به وسيله اكثريت چهار پنجم اعضاء حاضر و راي دهنده اتخاذ شود.
6- كار گروه در هنگام تصميم گيري نسبت به درخواست مي تواند نظر سازمانهاي دولتي و غير دولتي و همچنين افراد متخصص را جويا شود.
7-تصميم مبني بر اعطاء يا انكار حمايت عالي تنها مي تواندبر اساس ملاكهاي موضوع ماده (10) اتخاذ شود.
8- در مواقع استثنائي هنگامي كه كار گروه به اين نتيجه رسيده است كه طرف درخاست كننده ثبت مال فرهنگي در فهرست نمي تواند ملاكهاي موضوع در بند(ب ) ماده (10) را برآورده سازد، كار گروه مي تواند تصميم به اعطاي حمايت عالي اتخاذ كند. مشروط براينكه درخواست كننده تقاضاي مساعدت بين المللي را به موجب ماده (32) ارايه نمايد.
9- با شروع مخاصمات ، طرف مخاصمه مي تواند به صورت اضطراري حمايت عالي از امال فهرنگي تحت صلاحيت يا كنترل خويش را باابلاغ اين درخواست به كار گروه تقاضا نمايد. كار گروه فوري اين تقاضا را به تمام طرفهاي مخاصمه ارسال خواهد نمود. در اين موارد، كار گروه اظهاريه هاي طرفهاي مربوط را فوري بررسي خواهد نمود.تصميم به اعطاي حمايت عال يموقت در اسرع وقت و عليرغم ماده (26) با اكثريت چهار پنجم اعضاء حاضر و راي دهنده اتخاذ خواهد شد. كار گروه مي تواند حمايت عال يموقت را در طول آغاز تشريفات عادي اعطاء حمايت عالي اعطاء نمايد، مشروط بر اينكه مفاد بندهاي (الف ) و(پ ) ماده (10) رعايت گردد.
10- حمايت عالي نسبت به اموال فرهنگي توسط كارگروه از زمان ثبت آن د رفهرست اعطاء خواهد شد.
11- مدير كل بدون تاخير تصميم كار گروه را در خصوص ثبت اموال فرهنگي در فهرست به دبيركال سازمان ملل متحد و تمام طرفهاابلاغ خواهد نمود.
ماده 12- مصنوعيت اموال فرهنگي تحت حمايت عالي
طرفهاي مخاصمه بايد مصونيت امولا فرهنگي تحت حمايت عالي رابا خودداري از هدف حمله قرارداد آنها، هر گونه استفاه از اين اموال يا محوطه پيرامون آنها در حمايت از اقدامات نظامي را تضمين نمايد.
ماده 13- از دست دادن حمايت عالي
مال فرهنگي تحت حمايت عالي ، چنين حمايتي از آنها را تنها در موارد زير از دست خواهد داد:
الف - اگر چنين مصونيتي طبق ماده (14) لغو يامعلق شده باشد،يا
ب - چنانچه ومادامي كه اين مال به موجب كاربردش به هدف نظامي تبديل شده باشد.
2- تحت شرايط جزء(ب ) بند(1) چنين اموالي فقط در صورتي ممكن است هدف حمله قرار بگيرند كه :
الف - اين حمله تنها وسيله ممكن براي پايان دادن به كاربرد مال موضوع جزء(ب ) بند(1) باشد.
ب - تمام اقدامات احتياطي در انتخاب روشها و وسايل حمله به موظر پايان دادن به چنين كاربردي و اجتناب يا به حداقل رساندن خسارت وارده به اموال فرهنگي صورت گرفته باشد.
پ - جز در صورتي كه شرايط ، به دليل الزمات دفاع مشروع فوري اجازه انجام اعمال فوق را ندهد:
1- حمله در بالاترين سطح عملياتي فرمان ، صادر شده باشد،
2- آگهي موثري از پيش براي نيروي مهاجم ارسال شده باشد كه پايان دادن به كاربرد موضوع جزء(ب ) بند(1) لازم بداند، و
3- به نيروهاي مهاجم فرصتي كافي براي اصلاح وضع داده شود.
ماده 14- لغو و تعليق حمايت عالي
1- در صورتي كه مال فرهنگي ديگر هيچ يكاز ملاكهاي ماده (10) اين پروتكل را برآورده ننمايد، كار گروه مي تواند وضعيت حمايت عالي آن را معلق نموده يا با حذف آن مال فرهنگي از فهرست ، آن وضعيت را لغو نمايد.
2- در صورت نقض شديد ماده (12) در ارتباط با مال فرهنگي تحت حمايت عالي در اثر كاربرد آن در حمايت از اقدامات نظامي ، كار گروه مي تواند وضعيت حمايت عالي را معلق نمايد. در صورتي كه چنين تخلفاتي مستمر باشد، كار گروه مي تواند به صورت استثنائي وضعيت حمايت عال يرا از طريق حذف مال فرهنگي ازفهرست لغونمايد
3- دبير كل بايد بدون تاخير هر تصميم كار گروه را در خصوص لغو ياتعليق حمايت عالي به دبير كل سازمان ملل متحد و تمام طرفهاي اين پروتكل ابلاغ نمايد.
4- كار گروه قبل از اتخاذ تصميم ، موقعيتي را براي طرفها به منظور طرح نظراتشان فراهم خواهد نمود.
بخش چهارم - مسئوليت كيفري وصلاحيت
ماده 15- نقض شديد پروتكل
1- هر شخصي كه مرتكب تخلفي در محدوده اين پروتكل شود، اگربه طور عمدي و در تخلف از كنوانيون يا اين پروتكل مرتكب هر يك از اعمال زير شود:
الف - هدف حمله قراردادن اموال فرهنگي تحت حمايت عالي ،
ب - مورد استفاده قراردادن اموال فرهنگي تحت حمايت عالي يا محوطه پيرامون آن در حمايت از اقدامات نظامي ،
پ - انهدام گسترده يا مصادره اموال فرهنگي حمايت شده به موجب كنوانسيون و اين پروتكل ،
ت - هدف حمله قراردادن اموال فهرنگي حمايت شده به موجب كنوانسيون و اين پورتكل ،
ث - رقت ، غارت يا سوءاستفاده ياتخريب اموال فرهنگي حمايت شده به موجب كنوانسيون.
2- هر طرفق بايد اقدامات ضروري را اتخاذ نمايد تا تخلفات بيانشده در اين ماه را به موجب قوانين داخلي ، تخلفات كيفري تلقي نموده و براي چنين تخلفاتي مجازاتهاي مناسبي وضع نمايد. طرفها در انجام اين كار بايد اصول كلي حقوق و حقوق بين الملل از جمله قواعد بسط دهنده مسئوليت كيفري افراد به اشخاصي غير از كساني كه به طور مستقيم مرتكب عمل مي شوند را رعايت نمايند.
ماده 16- صلاحيت
1- بدون لطمه زدن به بند(1)، هر عضو اقدامات قانونگذاري ضروري را براي اعمال صلاحيت خود بر تخلفات بيان شده در ماده (15) در موارد زير اتخاذ خواهد نمود:
الف - هنگامي كه چنين تخلفي درسرزمين آن دولت صورت گرفته باشد.
ب - هنگامي كه متهم مورد ادعا تبعه آن دولت باشد-
پ - در مورد تخلافت بيان شده در جزءهاي (الف )تا(پ ) بند(1) ماده (15) هنگامي كه متهم مورد ادعا درسرزمين آن حضورداشته باشد
2- در رابطه با اعمال صلاحيت و بدون لطمه زدن به ماده (28) كنوانسيون :
الف - اين پروتكل از تخميل مسئوليتكيفري فردي يا اعمال صلاحيت به موجب حقوق ملي و بين المللي كه ممكن است حاكم باشد بنا بر اعمال صلاحيت به موجب حقوق بين الملل عرفي تاثير گذارد،جلوگيري نخواهد كرد.
ب - جز مادامي كه دولتي كه طرف اين پروتكل نيست ، ممكن است آن را پذيرفته و مقررات آن را طبق بند(2) ماده (3) اعمال نمايد، اعضاي نيروهاي مسلح واتباع دولتي كه طرف پروتكل نمي باشد به جز آن دسته از اتباعي كه در نيروهاي مسلح دولتي خدمت مي كنند كه طرف اين پروتكل مي باشد، به موجب اين پروتكل متحمل مسئوليت كيفري فردي نشده و اين پروتكل تعهدي را براي ايجاد صلاحيت بر چنين اشخاصي يا استرداد آنها را وضع نمي كند.
ماده 17- تعقيب
1- طرفي كه متهم مورد ادعا به تخلف جزءهاي (الف ) تا(پ )بند (1) ماده (15) در سرزمين او يافت شود، اگر آن شخص را مستردنكند بايد بدون هيچ استثناء و تاخير غير موجهي موضوع را به مقام هاي صالح خود براي تعقيب از طريق تشريفات رسيدگي طبق قانون داخلي خود يا در صورتي كه قابل اجراء باشد، طبق قواعد مربوط حقوق بين الملل ارجاع نمايد.
2- بدون تاثير بر قواعدا مربوط حقوق بين الملل - در صورتي كه قابل اجراء باشد- هر شخصي كه در رابطه با وي تشريفات رسيدگي كه در ارتباط با كنوانسيون با اين پروتكل است در حال انجام باشد بايد رفتاري عادلانه ومحاكمه اي عادلانه طبق حقوق داخلي وحقوق بين الملل براي وي در تمام مراحل رسيدگي تضمين گردد و در هيچ مورد نضمين ها نبايد نامساعدتر از تضمين هائي باشد كه بوسيله حقوق بين الملل براي آن شخص پيش بيني شده است.
ماده 18- استرداد
1- تخلفات بيان شده در جزءهاي (الف )تا(پ ) بند(1) ماده (15) بعنوان تخلفات قابل استرداد در هر معاهد استرداد موجب بين طرفها پيش از لازم الاجراء شدن اين پروتكل گنجانده شده تلقي خواهد شد. طرفها متعهد مي گردند كه چنين تخلفاتي را در هر معاهده استردادي كه متعاقبا" بين آنها منعقد گردد، بگنجانند.
2- هنگامي كه طرفي كه از استرداد را منوط به وجود معاهده استرداد مي كند، درخواستي براي استرداد از دولت طرف ديگردريافت نمايد كه با آن هيچ پيمان استردادي ندارد، دولت طرف موردتقاضا به اختيار خود مي تواند اين پروتكل رابعنوان مبناي حقوقي استرداد در ارتباط با تخلفات بيان شده در جزءهاي (الف ) تا(پ ) بند(1) ماده (15) در نظر بگيرد.
3- طرفهائي كه استرداد را منوط به وجود معاهده نمي كنند، تخلفات بيان شده در جزءهاي (الف ) تا(پ ) بند(1) ماده (15) را با رعايت شرايط پيش بيني شده توسط قانون دولت مورد تقاضا بعنوان تخلفات قابل استرداد بين خود تلقي خواهندنمود.
4- در صورت ضرورت ، با تخلفات بيان شده در جزءهاي (الف ) ت (پ ) بند(1) ماده (15) به منظور استرداد بين طرفها به گونه اي رفتار خواهد شد كه گوئي آنها نه تنها در مكاني ك در آن به وقوع پيوسته اند بلكه در سرزمين طرفهائي كه طبق بند(1) ماده (16)ايجاد صلاحيت نموده اند، به وقوع پيوسته است.
ماده 19- كمكهاي قانوني متقابل
1- طرفها بايد بيشترين حد كمك را به يكديگر در ارتباط با تحقيقات يا تشريفات كيفري يا استرداد كه در رابطه با تخلفات بيان شده در ماده (15) صورت گرفته است از جمله كمك در كسب شواهد در اختيار آنها كه براي تشريفات رسيدگي ضروري است ، اعطاءنمايد
2- طرفها بايد تعهدات خود به موجب بند(1) را در توافق با ساير معاهدا يا ترتيبات راجع به كمك قانوني متقابل كه ممكن است بين آنها وجود داشته باشد انجام دهند. در صورت فقدان چنين معاهدات يا توافقاتي طرفها طبق قوانين داخلي خود به يكديگر كمك خواهند كرد.
ماده 20- زمينه هاي امتناع
1- براي استرداد، تخلفات بيان شده در جزءهاي (الف )تا(پ )بند (1) ماده (15) و براي كمك قانوني متقابل تخلفات بيان شده درماده (15) نبايد بعنوان تخلفات سياسي يا تخلفات مرتبط يا تخلفات سياسي يا تخلفات ملهم از انگيزه هاي سياسي تلقي گردد. در نتيجه از درخواست براي استرداد يا براي كمك قانوني متقابل بر اساس چنين تخلفاتي نمي توان فقط بر اين اساس كه اين تخلفات مربوط به تخلف سياسي يا تخلف مرتبط با تخلفي سياسي يا تخلف ملهم از انگيزه اي سياسي است امتناع نمود.
2- هيچ چيز در اين پروتكل نبايد به گونه اي تفسير شود كه اگر دولت مور تقاضا دلايل كافي براي اعتقاد به اين داشته باشد كه تقاضا براي استرداد تخلفات بيان شده در جزءهاي (الف ) تا(پ ) بند (1) ماده (15) يا تقاضا براي كمك قانوني متقابل در ارتباط با تخلفات بيان شده در ماده (15) به منظور پيگرد يا مجازات شخص بر اساس نژاد، مذهب ، مليت يا اصليت قومي يا عقيده سياسي آن شخص بوده يا موافقت با اين تقاضا سبب تبعيض نسبت به موقيت آن شخص بنا به هر يك از اين دلايل مي شود، تعهدي در مورد استرداد يا اعطاي كمك قانوني متقابل وضع كند.
ماده 21- اقداماتي در ارتباط با ساير تخلفات
بدون تاثير بر ماده (28) كنوانيون ، هر طرف بايد آن دسته از اقدامات قانوني يا اداري يا انضباطي را اتخاذ كند كه ممكن است براي سركوب اعمال زير درهنگامي كه به طور عمدي صورت مي گيرند، ضروري باشد:
الف - هر گونه كاربر اموال فرهنگي در جهت نقض كنوانسيون با اين پروتكل ،
ب - هر گونه صدور غير قانوني ، ساير نقل مكانها ياانتقال مالكيت اموال فرهنگي از سرزمين اشغال شده در جهت تخلف از كنوانسيون يا اين پروتكل 0
بخش پنجم - حمايت از اموال فرهنگي در مخاصمات مسلحانه اي كه ويژگي بين المللي ندارند.
ماده 22- مخاصمات مسلحانه فاقد ويژگي بين المللي
1- اين پروتكل در صورت بروز مخاصمه مسلحانه فاقد ويژگي بين المللي كه در دورن سرزمين يكي از طرفها صورت مي گيرد، اعمال خواهدشد.
2- اين پروتكل در وضعيتهاي آشوب و تنش داخلي مثل شورش واعمال درون سرزمين يكي از طرفها صورت مي گيرد، اعمال نخواهد شد.
3- هيچ چيز در اين پروتكل براي تاثير گذاشتن بر حاكميت يك دولت يا مسئوليت حكومت به وسيله كليه روشهاي قانوني براي حفظ يا برقراري مجدد نظم و قانون در دولت يا دفاع از وحدت ملي و تماميت ارضي دولت مورد استناد قرار نخواهد گرفت.
4- هيچچيز در اين پورتكل بر صلاحيت اوليه طرفي كه در سرزمين وي مخاصمه مسلحانه فاقد ويژگي بين المللي به وقوع پيوسته است نسبت به تخلفات بيان شده در ماده (15) تاثير نخواهد گذاشت.
5- هيچ چيز در اين پروتكل نمي تواند بعنوان توجيه مداخله مسقتيم يا غير مستقيم به هر دليل در مخاصمه مسلحانه يا درامور داخلي يا خارجي طرفي كه در سرزمين آن مخاصمه صورت گرفته است ، مورد استناد قرار گيرد.
6- اعمال اين پورتكل در مورد وضعيت موضوع بند(1) تاثيري بر وضعيت حقوقي طرفهاي مخاصمه نخواهد داشت.
7- يونسكو مي تواند خدمات خود را به طرفهاي مخاصمه ارائه نمايد.
بخش ششم - موضعات سازماني
ماده 23- اجلاس طرفها
1- اجلاس طرفها هم زمان با كنفرانس عمومي يونسكو ودرهماهنگي با اجلاس طرفهاي معظم متعاهد در صورتي كه چنين اجلاسي توسط مدير كل اعلام شود، تشكيل خواهد شد.
2- اجلاس طرفهاي آئين رسيدگي خود را تصويب خواهد كرد.
3- اجلاس طرفه وظايف زير را خواهد داشت :
الف - انتخاب اعضاء كار گروه طبق بند(1)ماده (24)،
ب - تائيد اصول راهنماي تنظيم شده به وسيله كار گروه طبق جزء(الف ) بند(1) ماده (27)،
پ - ايجاد اصول راهنما براي نظارت بر نحوه استفاه از صدوق به وسيله كار گروه ،
ت - بررسي گزارش ارائه شده به وسيله كار گروه طبق جزء(ت ) بند(1) ماده (27)،
ث - بحث در مورد هر مشكل مربوط به اعمال اين پروتكل و در صورت اقتضاء ارائه توصيه 0
4- بنا به درخواست حداقل يك پنجم طرفها، مديركل ، اجلاس فوق العاده طرفها را تشكيل خواهد داد.
ماده 24- كار گروه حمايتاز اموال فرهنگي در صورت بروزمخاصمه مسلحانه
1- بدين وسيله كار گروه حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز ماصمه مسلحانه تشكيل مي شود. كار گروه متكشل از دوازده (12) عضو مي باشد كه توسط احلاس طرفها انتخاب مي شوند.
2- كار گروه سالانه يك بار اجلاس عادي خواهد داشت و هرگاه ضروري تشخيص دهد، اجلاس هاي فوق العاده برگزار خواهد شد.
3- در تعيين اعضاء كار گروه ، طرفها تلاش خواهند نمود تا نمايندگي عادلانه مناطق و فرهنگهاي مختلف دنيا را تضمين نمايند
4- طرفهيا عضو كار گروه اشخاصي رابعنوان نماينده خودانتخاب خواهند كرد كه در زمينه هاي ميراث فرهنگي ، دفاعي ياحقوق بين الملل واجد شرايط باشند و تلاش خواهند كرد با مشورت بايكديگر تضمين نمايند كه كار گروه در كل شامل متخصصان كافي در تمامي زمينه هاي مزبور باشد.
ماده 25- دوره تصدي
1- يك طرف به مدت چهارسال براي عضويت در كار گروه انتخاب خواهد شد و فقط ييك بار براي انتخاب مجدد بلافاصله واجد شرايط خواهد بود.
2- صرف نظر از مقررات بند(1)، دوره تصدي نيمي ازاعضاءانتخاب شده در زمان اولني انتخاب در پايان اولني نشست عادي اجلاس طرفها كه به موجب آن انتخاب شده اند خاتمه خواهد يافت. اين اعضاءبه قيد قرعه توسط رئيس اين اجلاس پس از اولين انتخاب تعيين خواهندشد.
ماده 26- آئين رسيدگي
1- كار گروه ، آئين رسيدگي خود را تصويب خواهد كرد.
2- اكثريت اعضاء حد نصاب را تشكيل خواهند داد. تصميمات كار گروه با اكثريت دو سوم اعضاء راي دهنده اتخاذ خواهد شد.
3- اعضاء در راي گيري نسبت به هر تصميم مربوط به اموال فرهنگي كه تحت تاثير مخاصمه مسلحانه اي قرار گرفته اند كه آنها طرف مخاصمه هستند، شركت نمي كنند.
ماده 27- وظايف
1- كارگروه وظايف زير را خواهد داشت :
الف - تنظيم اصول راهنما براي اجراي اين پروتكل ،
ب - اعطاء، تعليق و يا لغوحمايت عالي اموال فرهنگي وايجاد حفظ وافزايش فهرست اموال فرهنگي تحت حمايت عالي ،
پ - م راقبت و نظارت بر اجراي پروتكل و ترغيب شناسائي اموال فرهنگي تحت حمايت عالي ،
ت - بررسي واظهارنظر در مورد گزارشهاي طرفها، درخواست توضيح در مواقع ضرورت و تهيه گزارش خود در مورد اجراي اين پروتكل براي اجلاس طرفها،
ث - دريافت و بررسي تقاضاي كمك بين المللي به موجب ماده (32)،
ج - تعيين نحوه استفادهاز صندوق ،
چ - اجراي ساير وظايفي كه ممكن است توسط اجلاس طرفها به آن محول گردد.
2- وظايف كار گروه در همكاري با مدير كل صورت خواهد پذيرفت.
3- كار گروه با سازمانهاي دولتي وغير دولتي ملي وبين المللي كه اهدافي مشابه اهداف نوانسيون ، پروتكل اول آن و اين ورتكل دارند همكاري خواهندنمود. كار گروه به منظور كمك در اجراي وظايفش مي تواند براي شركت در جلسات خويش از سازمانهاي تخصصي برجسته مثل سازمانهائي كه روابطي رسمي با يونسكو دارند از جمله كار گروه بين المللي سپرآبي ونهادهاي موسس آن در سمت مشورتي دعوت نمايد. نمايندگان مركز بين المللي مطالعه راجع به حفاظت و مرمت اموال فرهنگي (مركز رم ) و كميته بين المللي صليب سرخ نيز مي توانند در سمت مشورتي دعوت شوند.
ماده 28- دبيرخانه
كارگروه توسط دبيرخانه يونسكو كه مجموعه اسناد مدارك كار گروه و دستور كار اجلاسهاي آن را تهيه خواهد كرد ياري خواهدشد و مسئوليت اجراي تصميات آن را نيز دارا مي باشد.
ماده 29- صندوق حمايت از اموال فرهنگي در صورت بروز مخاصمه مسلحانه
1- بدين وسيله صندوقي با اهداف زير تاسيس مي شود:
الف - تمين كمكهاي مالي يا ساير كمكها در حمايت ازاقدامات مقدماتي يا ساير اقداماتي كه بايد در زمان صلح از جمله ماده (5) بند(ب ) ماده (10) و ماده (30) اتخاد گردد، و
ب - تامين كمهايمالي يا ساير كمكهادر خصوصا قدامات اضطراري ، مقتي و ساير اقداماتي كه بايد به منظور حمايت از اموال فرهنگي در طول مخاصمه مسلحانه يا براي جبران خسارت فوري پس از خاتمه مخاصمات از جمله طبق بند(الف ) ماده (8) اتخاذ گردد.
2- صندوق در انطباق با شرايط مقررات مالي يونسكو،صندوق اماني ايجاد خواهد كرد.
3- پرداختهاي صندوق فقط براي مقاصدي كه كارگروه طبق اصول راهنماي ترعيف شده در جزء(پ ) بند(3) ماده (23) در مورد آنها تصميم گيري خواهند نمود هزينه خواهد شد. كار گروه مي تواندكمك هائي را تنها براي مصرف در مورد برنامه ها يا پروژه هاي خاصي بپذيرد مشروط بر اينكه كار گروه در مورد اجراي چنين برنامه هايا پروژه هاي تصميم گرفته باشد.
4- منابع مالي صندوق شامل موارد زير خواهد بود:
الف - كمكهاي داوطلبانه طرفها،
ب - كمكها، هدايا يا ارث اعطاء شده به وسيله :
1- اير دولتها،
2- يونسكو يا سازمانهاي نظام سازمان ملل متحد،
3- ساير سازمانهاي بين الدولي يا غير دولتي ، و
4- نهادهاي عمومي و خصوصي با اشخاص حقيقي ،
پ - هر منفعت حاصل از صندوق ،
ت - وجوه حاصل از تحصيل اداري و دريافتهاي ناشي ازبرنامه هاي ترتيب داده شده به نفع صندوق ، و
ث - ساير منابع مجاز به موجب اصول راهنماي حاكم در مورد صندوق 0
بخش هفتم - انتشار اطلاعات و كمك بين المللي
ماده 3- انتشار
1- طرفها از طرق مربوط به ويژه به وسيله برنامه هاي آموزشي و اطلاعاتي تلاش خواهند كرد تا توجه و ارزش اموال فرهنگي را دربين تمام مردم خود تقويت نمايند.
2- طرفها، اين پروتكل را در وسيع ترين حد، هم در زمان صلح و هم در زمان مخاصمه مسلحانه منتشر خواهند نمود( از جمله همه اقدامات ضورري براي نشر مقررات اين پروتكل در بين نيروهاي نظامي كه د رعملايت سازمان ملل متحدمشاركت مي نمايند)0
3- هر يك از مقامهاي نظامي يا غير نظامي كه در زمان مخاصمه مسلحانه داريا مسئوليتي در رابطه با اجراي اين پروتكل است بايد كاملا" با متن آن آشنا باشد. بدين منظور طرفها بايد در صورت اقتضاء:
الف - اصول راهنما و دستورالعملهاي حمايت از اموال فرهنگي را در مقررات نظامي خود بنگجانند.
ب - در همكاري با يونسكو و سازمان هاي دولتي و غير دولتي مربوط، آموزش هاي زمان صلح و برنامه هاي آموزشي را اجراء نموده و توسعه دهند.
پ - اطلاعاتي را در مورد قوانين ، مقرارت اداري واقدامات اتخاذ شده به موجب جزءهاي (الف ) تا(ب ) از طريق مدير كل براي يكديگر ارسال نمايند.
ت - قوانين ومقررات اداري را كه ممكن است براي تضمين اجراي اين پروتكل اتخاذ نمايند در اسرع وقت از طريق مديركل براي يكديگر ارسال نمايند.
ماده 31- همكاري بين المللي
درموارد نقض جدي اين پروتكل طرفها متعهد مي گردند كه به صورت جمعي از طريق كارگروه يا به صورت فردي در همكاري بايونسكو و سازمان ملل متحد و در انطباق با منشور ملل متحد اقدام نمايند
ماده 32- كمكهاي بين المللي
1- يك طرف مي تواند از كار گروه براي اموال فرهنگي تحت حمايت عال يدرخواست كمك بين المللي نمايد و همچنين در ارتباط با آماده سازي ، توسعه يا اجراي قوانين ، مقررات اداري واقدامات موضوع ماده (10) درخواست كمك كند.
2- طرف مخاصمه اي كه طرف اين پروتكل نمي باشد اما طبق بند(2) ماده (3) مقررات آن ار مي پذيرد و آن را اجرا مي كند مي تواندكمك بين المللي متناسبي را از كار گروه درخواست نمايد.
3- كار گروه قواعدي رابراي طرح درخواست كمك بين المللي تصويب و اشكال كمك بين المللي را كه مي توان دريافت كرد، تعيين خواهد نمود.
4- طرفها تشويق مي شوند تا هر نوع كمكهاي فني را از طريق كار گروه به طرفهاي پروتكل يا طرفهاي مخاصمه كه آن را درخواست مي كنند ارائه دهند.
ماده 33- كمك يونسكو
1- يك طرف مي تواند از يونسكو براي سازماندهي حمايت ازاموال فرهنگي خود همانند اقدامات اوليه براي ايمني اموال فرهنگي ، اقدامات بازدارنده و سازماني براي موقعيت هاي اضطراري و گردآوري فهرست مالي اموال فرهنگي يا در ا رتباط با هر مساله ناشي از اجراي اين پروتكل ، كمك فني درخواست نمايد. يونسكو چنين كمكي را درمحدوده تعيين شده به وسيله برنامه و منابع خود اعطاءخواهدكرد
2- طرفها تشويق مي شوند تا كمكهاي فني را در سطح دو يا چند جانبه فراهم نمايند.
3- يونسكو مجاز است تا به ابتكار خود پيشنهاداتي را در مورد اين موضوعات به طرفها بنمايد.
ماده 34- حمايت ملي و بين المللي اعضاء سازمان سپرآبي و ساير اشخاص
1- طرفهاي اين پروتكل و طرفهاي مخاصمه بايد حمايت كننداز:
الف - اعضاء كار گروه بين المللي سپر آبي هنگامي كه در حال كار به روي حمايت از ميراث فرهنگي در طول مخاصمه مسلحانه هستند يا هنگامي كه مخاصمه تهديد كننده است ، همچنين ،
ب - اعضاء كار گروه هاي ملي سپر آبي وسايراشخصا مسئول حمايت از اموال فرهنگي در طول مخاصمه مسلحانه هستند يا هنگامي كه مخاصمه تهديد كننده است ، همچنين ،
ب - اعضاء كار گروه هاي ملي سپر آبي و ساير اشخاص مسئول حمايت از اموال فرهنگي در طول مخاصمه مسلحانه يا هنگامي كه مخاصمه تهديد كننده است.
2- طرفهاي اين پروتكل و طرفهاي مخاصمه بايد كار آنها رادرحد ممكن نيز تسهيل نمايند.
3- اشخاص حمايت شده طبق بند(1) مجاز به استفاده از نشانه طبق بند(2) ماده (17) كنوانسيون واستفاده از وسايل شناسائي پيش بيني شده در ماده (21) مقرارت مي باشند.
پخش هشتم - اجراي اين پروتكل
ماده 35- قدرتهاي حمايت كننده
اين پروتكل با همكاري قدرتهاي حمايت كننده مسئول ايمني منافع طرفهاي مخاصمه اجراء خواهد شد.
ماده 36- تشريفات سازش
1- قدرتهاي حمايت كننده ، مساعي جميله خود را در تمام مواردي كه تصور مي نمايند كاربرد آن به نفع اموال فرهنگي است به ويژه اگر عدم توافقي بين طرفهاي مخاصمه در مورد اجراء يا تفسيرمفاد اين پروتكل وجود داشته باشد، به كار خواهند بست.
2- بدين منظور هر قدرت حمايت كننده مي تواند به دعوت يك طرف ، مديركل يا به ابتكار خود اجلاسي از نمايندگان طرفهاي مخاصمه وبه ويژه مقام هاي مسئول حمايت از اموال فرهنگي را در صورتي كه مناسب بداند در سرزمين دولتي كه طرف مخاصمه نيست ، پيشنهاد نمايد.
طرفهاي مخاصمه ملزم خواهند بود به پينشهادهاي برگزاري اجلاس كه به آنها ارائه مي شود، ترتيب اثر دهند. قدرتهاي كه به وسيله مدير كل تعيين شده به طرفهاي مخاصمه پيشنهاد خواهند نمود تا درصورت تصويب آنها براي شركت در جلسه در مقام رييس دعوت گردد.
ماده 37- سازش در غياب قدرتهاي حمايت كننده
1- در مخاصمه اي ه هيچ قدرت حامي تعيين نشده باشد، مدير كل مي تواند مساعي جميله يا عمل به موجب اشكال ديگر سازش باميانجي گري را به منظور حل اختلاف مقرر بدارد.
2- به دعوت يك طرف يا مدير كل ، رئيس كار گروه مي تواند به طرفهاي مخاصمه ، برگزاري اجلاسي متشكل از نمايندگان آنها و به ويژه مقامهاي مسئول حمايت از اموال فرهنگي را اگر مناسب بداند در سرزمين دولتي كه طرف مخاصمه نيست پيشنهاد نمايد.
ماده 38- ترجمه ها و گزارش ها
1- طرفها، اين پروتكل را به زبانهاي رسمي خود ترجمه و اين ترجمه هاي رسمي را به مدير كل ارسال خواهند نمود.
2- طرفها، هر چهارسال گزارشي را در خصوص اجراي اين پروتكل به كار گروه ارسال خواهند نمود.
ماده 39- مسئوليت دولت
هيچ يك از مقرارت اين پروتكل در خصوص مسئوليت كيفري اشخاص تاثير بر مسئزليت دولتها به موجب حقوق بين الملل از جمله وظيفه جبران خسارت نخواهد داشت.
بخش نهم - شروط نهايي
ماده -4- زبانها
اين پروتكل به زبانهاي عربي ، چنين ، انگليسي ، فرانسوي ، روسي و اسپانيائي تنظيم شده و شش متن از اعتبار يكسان برخودارمي باشند
اين پروتكل براي امضاء تمام دولتهاي معظم متعاهد در لاهه از تاريخ 17مي 1999 تا31دسامبر 1999ميلادي (27/2/1378تا10/10/1378 هجري شمسي ) مفتوح خواهد بود.
ماده 42- تنفيذ(پذيرش يا تصويب )
1- اين پورتكل منوط به تنفيذ(پذيريش يا تصويب ) دولتهاي معظم متعاهدي كه آن را امضاء نموده اند طبق تشريفات قانوني اساسي مربوط آنها خواهد بود.
2- اسناد تنفيذ(پذيرش يا تصويب ) به مدير كل تسليم خواهدشد.
ماده 43- الحاق
1- اين پروتكل از تاريخ اول ژانويه 2000 ميلادي (11/10/1378 هجري شمسي ) براي الحاق دولتهاي معظم متعاهد مفتوح خواهدبود.
2- الحاق به وسيله تسلمي سند الحاق به مدير كل صورت خواهد گرفت.
ماده 44- لازم الاجراءشدن
1- اين پروتكل سه ماه بعد از تسليم بيستمين سند تنفيذ(پذيرش تصويب ) يا الحاق لازم الاجراء خواهد شد.
2- پس از آن ، اين پروتكل براي هر طرف سه ماه پس از تسليم سند تنفيذ(پذيرش تصويب ) يا الحاق لازم الاجراء خواهد شد.
ماده 45- لازم الاجراء شدن در شرايط مخاصمه مسلحانه
وضعيت هاي موضوع مواد(18)و(19) كنوانيون اعتبار فوري به اسناد تنفيذ(پذيرش يا تصويب ) يا الحاق به پروتكل كه به وسيله طرفهاي مخاصمه قب ليا پس از آغاز مخاصمات يا اشتغال تسليم شده است ، خواهد داد. در اين موارد مدير كل بايد مكاتبات موضوع ماده (47) را به سريعترين روش ارسال نمايد.
ماده 46- انصراف
1- هر طرف مي تواند از اين پروتكل انصراف دهد.
2- انصراف به موجب سندي كتبي كه به دمير كل تسليم مي شوداطلاع داده خواهد شد.
3- اصنراف يك سال پس از دريافت سند انصراف نافذ خواهدشد. به هر حال اگر در پايان اين دوره طرف منصرف درگير مخاصمه مسلحانه باشد، اين انصراف تا پايان مخاصمات يا تا هنگامي كه عمليات باز گردان اموال فرهنگي تكميل شود- هر كدام كه موخرترباشد- نافذ نخواهد شد.
ماده 47- اطلاعيه ها
مديركل ، تمام دولتهاي معظم متعاهد و همچنين سازمان ملل متحد را از تسليم كليه اسنادتنفيذ(پذيرش يا تصويب ) يا الحاق پيش بيني شده در مواد(42) و(44) وهمچنين انصراف پيش بيني شده در ماده (46) مطلع خواهدنمود.
ماده 48- ثبت نزد سازمان ملل متحد
اين پورتكل در انطباق با ماده (102) منشور ملل متحد، به درخواست مدير كل نزد دبيرخانه سازمان ملل متحد ثبت خواهد شد.
قانون فقو مشتمل بر ماده واحده منضم به متن موافقتنامه شامل مقدمه و چهل و هشت ماده در جلسه علني روز سه شنبه مورخ پنچم تير ماه يكهزار و سيصد و هشتاد مجلس شوراي اسلامي تصويب ودر تاريخ 13/4/1380 به تائيد شوراي نگهبان رسيده است.
رئيس مجلس شوراي اسلامي - مهدي كروبي